Anaplazja, aplazja i metaplazja – plastyczność nowotworów

Komórki nowotworowe chyba jako jedyne w organizmie mają niespotykaną właściwość ulegania odwracalnym zmianom fenotypu. Potrafią zmienić się w inną tkankę, przeprogramować tak, by prezentować różne typy komórek na różnym szczeblu zróżnicowania lub kompletnie odróżnicować się od tkanki i stać się nowotworowymi komórkami macierzystymi.

Generalnie jest tak, że im wyższy stopień złośliwości nowotworu tym wyższa plastyczność jego komórek. Spowodowane jest to szeregiem zmian molekularnych, które powodują, że komórka odróżnicowuje się od pierwotnej postaci tkanki z której się wywodzi i traci jej właściwości (z ang. loss of function), i nabywa nowych cech (z ang. gain of function). Jestto swojego rodzaju cecha przystosowawcza do środowiska oraz zmiannie korzystnych dla nowotworu.

- Na przykład czerniak złośliwy jest niewątpliwie takim typem nowotworu złośliwego, w którym plastyczność będzie mocno wyrażona – powiedział dla portalu biotechnologia.pl dr hab. n. med.prof. nadzw. Jan Konrad Siwicki podczas BIO 2014.

To zjawisko jest o tyle ważne, że z klinicznego punktu widzenia przez zmianę plastyczności komórki nowotworowe nabywają lekooporności i nie są wrażliwe na stosowaną chemioterapię.

Rozważając cechy plastyczności nowotworów zauważamy, że najgroźniejsze typy tometaplastyczny (w którym komórki zmieniły typ wyspecjalizowania tkanki pierwotnej w dojrzałe komórki innego pochodzenia), anaplastyczny (komórki słabo zróżnicowane) i aplastyczny (komórki odróżnicowane od tkanki). Ten ostatni jest najtrudniejszy do wyleczenia. Dopóki nie pozna się jego pochodzenia trudno jest, po pierwsze – podjąć próbę skutecznej terapii i po drugie – nowotwór nabywa cechy oporności na dostępne cytostatyki. 

źródło: http://biotechnologia.pl/biotechnologia/aktualnosci/anaplazja-aplazja-i-metaplazja-plastycznosc-nowotworow,14628